Bài 2: Năm học mới và giấc mơ có thật của thầy trò vùng biên
Mega Story - Ngày đăng : 19:46, 30/09/2026
Bài 2: Năm học mới và giấc mơ có thật của thầy trò vùng biên
Sáng 3/9, Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Sam Mứn (tỉnh Điện Biên) rộn ràng như ngày hội khi chào đón hàng trăm học sinh, phụ huynh nội trú tựu trường. Với những dãy nhà khang trang màu trắng pha cam, cờ Đảng, cờ Tổ quốc đỏ tươi treo khắp các dãy hành lang và dọc hai bên đường đi, ngôi trường mới càng trở nên rực rỡ dưới nắng thu, sẵn sàng cho ngày khai giảng đã cận kề.
Sáng 3/9, Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Sam Mứn (tỉnh Điện Biên) rộn ràng như ngày hội khi chào đón hàng trăm học sinh, phụ huynh nội trú tựu trường. Với những dãy nhà khang trang màu trắng pha cam, cờ Đảng, cờ Tổ quốc đỏ tươi treo khắp các dãy hành lang và dọc hai bên đường đi, ngôi trường mới càng trở nên rực rỡ dưới nắng thu, sẵn sàng cho ngày khai giảng đã cận kề.
Ngạc nhiên, choáng ngợp và hạnh phúc là cảm giác của Lý Thị Là, học sinh lớp 9, khi vừa bước đến cổng trường. Em không thể tưởng tượng mình sẽ được học ở ngôi trường đẹp như vậy!
Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Sam Mứn vừa được gấp rút hoàn thiện để kịp đón những học sinh đầu tiên. Trường đã tuyển được 1.010 học sinh, gồm 392 học sinh tiểu học, 618 học sinh trung học cơ sở, trong đó có 414 học sinh nội trú, thuộc ba dân tộc: Mông, Thái, Kinh. Học sinh, giáo viên đến từ ba trường: Tiểu học Pom Lót, Trung học cơ sở Pom Lót và Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Na Ư.
Thầy Nguyễn Trọng Sơn, Hiệu trưởng nhà trường hào hứng giới thiệu với phóng viên một lượt các dãy phòng học, các dãy nhà nội trú 3 tầng, phòng chức năng, bể bơi, nhà công vụ giáo viên đã được xây dựng khang trang trên diện tích rộng đến gần 6,5 ha với đầy đủ bàn ghế, giường, tủ, thiết bị dạy học hiện đại...
Có 26 năm làm công tác giảng dạy, quản lý giáo dục ở các trường rẻo cao Điện Biên, thầy Sơn cho biết điều kiện cơ sở vật chất của các trường nơi đây rất hạn chế. Nhớ lại những ngày đầu vào bản cùng học sinh, phụ huynh chặt tre dựng lớp mở trường, sáng dạy học, chiều trộn bùn rơm trát vách, rồi những lớp học dần được kiên cố hóa nhưng vẫn rất chật hẹp, thiếu trang thiết bị, thầy Sơn xúc động chia sẻ: “Đây thực sự là ngôi trường mơ ước của biết bao thế hệ học sinh, giáo viên vùng biên!”
Lý Thị Là là một trong những học sinh ở xa trường nhất. Em đến từ bản Púng Bửa, cách trường khoảng 40 cây số, trong đó 10 km cuối chỉ có thể đi bằng xe máy, mùa mưa vô cùng trơn trượt. Là nơi có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn, cuối tháng 7 vừa qua, Púng Bửa mới được cắt băng khánh thành hòa điện lưới quốc gia.
Các năm trước, Là học ở Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Na Ư, gần nhà hơn, nhưng cơ sở vật chất thiếu thốn. Phòng ký túc xá của Là chỉ có 8 giường nhưng có 14 học sinh. Các em phải ngủ chung 2 người một giường, trở mình là va vào bạn.
Trường chỉ là dãy nhà một tầng, diện tích rất nhỏ và không có hàng rào. Thầy hiệu trưởng phải phát động học sinh đi nhặt từng viên đá sỏi, góp lại để xây dựng tường rào bao quanh. Cứ ba viên sỏi bằng một viên gạch, thầy trò cần mẫn như kiến tha xây tổ, dần dần cũng xây được 300m tường rào quanh trường.
Về trường mới, phải đi hết 1,5 giờ đồng hồ, nhưng Là vẫn thấy rất vui. So với trường cũ, trường mới rộng hơn gấp nhiều lần, đẹp hơn, có nhiều sân chơi hơn, điều kiện học tập tốt hơn với đầy đủ trang thiết bị. Ký túc xá khang trang, phòng ở sạch và rộng rãi, chỉ có 8 bạn một phòng, Là được ngủ một mình một giường. “Em rất hào hứng khi năm học mới được học ở ngôi trường này,” Là vui vẻ nói.
Cách trường Sam Mứn gần 100 cây số, Trường phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn (tỉnh Điện Biên) là trường nội trú liên cấp biên giới đầu tiên trên cả nước được khánh thành, từ tháng 1/2026. Lò Thị Long Nhi, học sinh lớp 9A1 và các bạn gọi đó là ngôi trường hạnh phúc. Ở ngôi trường mới, Nhi lần đầu được học âm nhạc thực sự trên những phím đàn chứ không phải trên giấy, được dùng máy tính để thỏa sức lập trình, được trải nghiệm phòng học STEM… “Em và các bạn đều thích đi học và thấy mình học tốt lên,” Nhi chia sẻ.
Dù trường Si Sa Phìn đã đi vào hoạt động được một học kỳ, cô Hiệu phó Bùi Thị Lương vẫn cảm thấy như một giấc mơ mỗi khi nhìn ngắm khuôn viên trường.
Trong sáng sớm vùng biên, những đám mây trắng vẫn còn đang bồng bềnh ấp ôm trên khắp các triền núi xanh ngắt, ngôi trường nổi bật như một “cung điện nguy nga” hiện ra trong miền cổ tích với quy mô gần 7ha, 12 dãy nhà 3 tầng mái đỏ xếp thành các khối liên hoàn, khu phòng học, khu nội trú, khu nhà công vụ giáo viên, sân thể thao với mặt cỏ nhân tạo, nhà đa năng, bể bơi, nhà ăn...
Si Pa Phìn là một xã miền núi phía Tây Bắc của tỉnh Điện Biên, cách trung tâm hành chính của tỉnh gần 85 km, với 9 thôn bản nằm giáp biên giới Việt - Lào. Trên 50% hộ nghèo và cận nghèo, đời sống người dân còn nhiều khó khăn, ngân sách đầu tư cho giáo dục rất hạn chế.
Cô Lương cho hay trước đây các em học sinh phải ở nội trú trong điều kiện vô cùng thiếu thốn, chật chội, 15 đến 20 em mỗi phòng. Phòng nội trú cũng chỉ là những căn phòng tạm hoặc bán kiên cố, tường bằng phên tre, ván gỗ, trên lợp mái tôn. Mùa đông vùng biên, gió rét căm căm lùa qua khe gỗ. Mùa hè, cái nóng hầm hập từ mái tôn ập xuống.
Thầy cô giáo không có nhà công vụ, phải đi thuê phòng trọ. Trang thiết bị học tập thiếu thốn. Mỗi điểm trường không nhiều giáo viên nên các thầy cô cũng khó trao đổi kinh nghiệm chuyên môn. Khi điều kiện ăn, ở, học hành nuôi con chữ còn thiếu thốn, diện tích trường nhỏ hẹp, việc có sân chơi, bãi tập lại càng là điều xa xỉ.
“Nghĩ đến những ngày cắm bản, phải treo điện thoại lên cây hứng sóng, những hôm xót lòng thương học sinh nằm co ro trong giá rét nơi phòng ở chật chội, có nằm mơ tôi cũng chưa bao giờ dám mơ đến một ngày cô trò được học ở ngôi trường khang trang, hiện đại, đầy đủ tiện nghi như hôm nay,” cô Lương hạnh phúc nói.
Ở trường mới, phòng ở của học sinh đầy đủ chăn, màn, giường, chiếu, đệm, một phòng nhỏ kế bên dành riêng cho giáo viên, nhân viên phụ trách ký túc. Ngoài giờ học, các em được thoả sức vui chơi ở sân trường, sân bóng, bể bơi. Khu nhà ăn rộng với những dãy bàn ghế inox sáng bóng, những bữa cơm no đủ và đảm bảo dinh dưỡng. Học sinh vì thế có điều kiện để phát triển thể chất tốt hơn.
Thay vì phải đi thuê phòng trọ, các thầy cô ở xa đã được chuyển về ở nhà công vụ giáo viên ngay trong khuôn viên trường, vừa đảm bảo điều kiện sống, vừa thuận tiện trong hỗ trợ công tác chăm sóc nội trú cho học sinh.
Cơ sở vật chất tốt là điều kiện tiên quyết để thầy cô có thể đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong giảng dạy. Từ ngày về Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn, những giờ dạy của cô giáo Nguyễn Thị Thơm không chỉ có bảng đen, phấn trắng, không chỉ là đọc – chép mà sinh động hơn với hàng loạt ứng dụng AI.
Trường mới, lớp học nào cũng có thiết bị hiện đại, cô hăng say tham gia các hội nhóm giáo viên đổi mới sáng tạo. Cuốn sổ tay ghi chép của cô dày đặc ghi chú các phần mềm và cách sử dụng, từ Chat GPT đến Canva, Veo 3, Gemini… Giờ học môn Lịch sử của cô, học sinh được xem các video trực quan 3D về các di tích, xem các phim hoạt hình AI ngắn, làm bài tập qua trả lời câu hỏi tương tác trực tuyến…
“Cơ sở vật chất hiện đại đã tạo động lực để giáo viên có thêm hứng khởi. Chỉ sau một học kỳ về trường mới, tôi thấy chuyên môn của mình tăng thêm rất nhiều, tôi hăng say tìm tòi sáng tạo hơn, giờ học hiệu quả hơn, chất lượng hơn, học trò hào hứng hơn,” cô Thơm nói.
Với cơ sở vật chất hiện đại, xây dựng kế hoạch năm học là điều được nhà trường đặc biệt dành nhiều tâm sức. Theo thầy Phạm Văn Phúc, Hiệu trưởng Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Thanh Yên, tỉnh Điện Biên, sự đầu tư của Đảng, Nhà nước và các cấp lãnh đạo là nguồn động viên lớn đối với đội ngũ nhà giáo nhưng đồng thời đặt ra trách nhiệm phải nỗ lực nhiều hơn để xứng đáng với sự đầu tư đó, phát huy tối đa lợi thế cơ sở vật chất.
Nhà trường phải đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng cường các hoạt động trải nghiệm, rèn luyện kỹ năng và quan tâm sát hơn đến từng học sinh. Mục tiêu đặt ra là học sinh không chỉ được trang bị kiến thức mà còn đảm bảo được giáo dục toàn diện, từ rèn luyện kỹ năng sống, xây dựng sự tự tin, khả năng thích ứng với môi trường học tập mới đến nâng cao thể lực.
Đây cũng là chia sẻ của thầy Nguyễn Trọng Sơn. Theo thầy Sơn, cơ sở vật chất hiện đại đặt ra thách thức với giáo viên về yêu cầu chuyển đổi số, ứng dụng AI trong dạy và học để bài giảng sinh động hơn, phong phú hơn. Vì vậy, trường xác định đây là nhiệm vụ đặt lên hàng đầu. Để hỗ trợ thầy cô, Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Sam Mứn dự kiến sẽ thành lập riêng một Trung tâm chuyển đổi số của trường, do các thầy cô dạy môn Tin học phụ trách.
Với diện tích rộng, trường Sam Mứn còn có gần 5.000m2 đất trống. Thầy Sơn cho hay khu đất này sẽ được nhà trường sử dụng để học sinh trồng rau, mỗi lớp sẽ được chia khoảng 150m2, mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường phụ trách 30m2. Trường đã mua 500 bao trấu, mua phân để cải tạo đất, phục vụ cho nội dung này.
Theo thầy Sơn, đây là hoạt động giáo dục đa mục tiêu rất hiệu quả. Học sinh sẽ được rèn kỹ năng sống, biết yêu lao động và hiểu được giá trị của lao động. Thông qua hoạt động này, các em cũng sẽ tăng cường kết nối, xây dựng tinh thần đoàn kết. Rau sẽ được nhà bếp thu mua, vừa đảm bảo chất lượng, vừa tạo nguồn quỹ lớp cho học sinh, giảm chi phí đóng góp cho phụ huynh.
Với phòng học rộng hơn, chỗ ngồi cho học sinh thoải mái hơn, sỹ số lớp ít hơn, thầy Sơn cũng đã lên kế hoạch in bảng tên học sinh đặt trên bàn của từng em để mỗi thầy cô, dù không phải giáo viên chủ nhiệm, vẫn có thể gọi đúng, giao tiếp với học trò bằng tên riêng. “Điều này sẽ giúp tăng sự gắn kết giữa học sinh – giáo viên đồng thời các em cũng sẽ cảm thấy được tôn trọng hơn,” thầy Sơn nói.
Tại Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trà Lĩnh, tỉnh Cao Bằng, cô Hiệu trưởng Nông Thị Thủy cũng hào hứng chia sẻ về dự định cho năm học mới.
Cô Thủy cho hay với hai phòng tin học, nhà trường sẽ phát triển các câu lạc bộ như câu lạc bộ tiếng Anh trên Internet, câu lạc bộ Toán học trên mạng… với sự hỗ trợ của các giáo viên chuyên môn tốt. Qua đó, học sinh có điều kiện thuận lợi hơn để phát triển năng lực trong thời đại số. Cùng với các câu lạc bộ về môn học, những câu lạc bộ năng khiếu cũng sẽ được phát huy như câu lạc bộ cầu lông, bóng đá mini, hát Then... Các giáo viên âm nhạc có năng khiếu nổi trội sẽ phụ trách, làm chủ nhiệm những câu lạc bộ này.
“Học sinh, thầy cô đều rất phấn khởi vì được học tập và rèn luyện trong một ngôi trường mới khang trang, đầy đủ thiết bị. Chúng tôi sẽ nỗ lực hết sức để mang đến chất lượng giáo dục tốt nhất cho học trò, để các em được học tập và hoàn thiện bản thân hơn về đức, trí, thể, mỹ, xứng đáng là chủ nhân tương lai của đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc,” cô Nông Thị Thủy nói.
Hạnh phúc vì thầy trò sẽ được học ở ngôi trường mới hiện đại, khang trang, nhưng đi kèm với đó là rất nhiều lo toan, làm sao để vận hành trường hiệu quả nhất, để xứng đáng với sự quan tâm đầu tư của Đảng và Nhà nước, để thực sự nâng cao chất lượng giáo dục là trăn trở của các nhà trường trước thềm năm học mới.
Trước đây, mỗi trường chỉ có vài trăm học sinh trong khi trường mới quy mô hơn 1.000 em. Trước đây, học sinh chỉ ở trường từ thứ Hai đến thứ Sáu, cuối tuần sẽ về nhà, từ năm học này các em sẽ ở lại cả cuối tuần, có khi vài tháng mới về nhà. Học sinh nhiều lứa tuổi, từ lớp 1 đến lớp 9, với các đặc điểm tâm sinh lý khác nhau, lại gồm nhiều dân tộc khác nhau với những nét văn hóa, phong tục truyền thống khác nhau.
Trường mới cũng đi liền với đội ngũ mới, cán bộ, giáo viên sáp nhập từ nhiều đơn vị khác nhau, học sinh gộp lại từ nhiều trường khác nhau.
Theo cô Nông Thị Thủy, Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trà Lĩnh, tỉnh Cao Bằng, với hơn 1.200 học sinh ăn, ngủ tập trung sẽ là thách thức rất lớn trong khâu quản lý. Trường đã thành lập 3 tổ đặc thù: tổ quản trú, tổ chăm sóc nuôi dưỡng và tổ tư vấn tâm lý học sinh. Tổ quản trú sẽ có sổ theo dõi tình hình học sinh hàng ngày.
Riêng với học sinh tiểu học, thầy cô sẽ phải đưa các em đến nhà ăn và có trách nhiệm giám sát các em về đến phòng sau khi ăn xong, bàn giao lại cho cô nuôi phụ trách phòng. Ngoài ra, còn có các thầy cô quản sinh phụ trách từng dãy nhà với lịch trực rõ ràng.
Mỗi học sinh sẽ được đánh mã số, phân chỗ ngồi cố định trong nhà ăn. Ghế ngồi của các em sẽ được viết tên. Vì vậy, chỉ cần thấy chỗ trống trong nhà ăn, thầy cô giáo có thể dễ dàng phát hiện em nào vắng.
Trường cũng lường trước những khó khăn, đặc biệt với học sinh khối 1, nhất là trong những ngày đầu ở nội trú xa nhà, các em sẽ rất nhớ mẹ, nhớ gia đình. “Nếu các em khóc quá, những tối đầu tiên, để các em làm quen, trường có thể cho phép mẹ đến ngủ cùng,” cô Thủy chia sẻ. Cũng theo cô Thủy, trường chỉ có khoảng 20 học sinh lớp 1, đều là những em ở xa trường, phụ huynh không thể đưa đón hàng ngày. Số còn lại, bố mẹ chưa muốn con ở nội trú vì còn quá nhỏ.
“Điều chúng tôi lo lắng nhất là cơ sở vật chất của trường chưa hoàn thiện đồng bộ. Trường vẫn chưa xây dựng xong hàng rào bao quanh, tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ do học sinh có thể ra ngoài và khó kiểm soát. Đây là khó khăn lớn nhất. Bên cạnh đó là các bậc lên xuống nối nhà ăn với dãy phòng học, nhà ăn với khu nội trú học sinh chưa đảm bảo an toàn trong khi giữa các công trình này là sườn đồi khá dốc. Tôi rất mong các hạng mục này sẽ được hoàn thiện sớm nhất,” cô Thủy nói.
Vận hành trường sao cho hiệu quả cũng là lo lắng của thầy Nông Ngọc Tuân, Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc nội trú Đức Long. Để hỗ trợ các trường trong khâu vận hành trường và quản lý học sinh, Cao Bằng đã tổ chức đưa hiệu trưởng các trường nội trú vùng biên của tỉnh vượt gần 700 cây số sang học hỏi kinh nghiệm tại Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn của tỉnh Điện Biên - trường nội trú liên cấp biên giới đầu tiên và duy nhất của cả nước đã đi vào vận hành được một học kỳ.
Theo cô Bùi Thị Lương, Phó Hiệu trưởng của Trường phổ thông nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Si Pa Phìn, trong giai đoạn đầu, trường cũng gặp rất nhiều khó khăn và phải từng bước tháo gỡ.
Chia sẻ kinh nghiệm cho các trường nội trú sẽ đi vào hoạt động từ năm học 2026-2027, cô Lương cho biết đặc thù của các trường nội trú là đội ngũ giáo viên, học sinh được hợp lại từ các trường khác nhau. Vì vậy, điều quan trọng đầu tiên là tập thể ban giám hiệu, đội ngũ giáo viên, nhân viên phải đoàn kết và thống nhất phương pháp hoạt động, vận hành trường. Mọi thành viên đều phải phát huy hết khả năng, tinh thần trách nhiệm, chủ động để trường vận hành đồng bộ, thông suốt nhất.
Trong công tác nội trú, nhà trường phải phân công nhiệm vụ đảm bảo 6 rõ (rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ kết quả, rõ thẩm quyền), đảm bảo việc sắp xếp chỗ ăn, chỗ nghỉ và quản lý từng em học sinh. Vấn đề an toàn thực phẩm phải được đặt lên hàng đầu. Bên cạnh đó, cần xây dựng kế hoạch phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường với các lực lượng là y tế, công an, bộ đội... để đảm bảo an toàn cho học sinh.
Bên cạnh công tác quản lý là vấn đề chi phí vận hành. Thầy Nguyễn Trọng Sơn ước tính riêng tiền điện một tháng ở trường mới khoảng 45 triệu, gấp 3 lần so với trường quy mô nhỏ trước đây. Trường cũ dẫn nước từ suối chảy về, học sinh quen dùng nước thoải mái nhưng ở trường mới là nước sạch, từng ca nước đều phải trả tiền, ước tính khoảng 20 triệu mỗi tháng. Trường sẽ phải dạy học sinh tiết kiệm nước. Riêng bể bơi sử dụng khoảng 240 khối nước, mỗi lần thay nước hết gần 5 triệu đồng, chưa kể chi phí cho khử khuẩn, vệ sinh bể…
“Đó là những vấn đề có thể nhìn thấy trước, khi đi vào vận hành thực sự sẽ có rất nhiều vấn đề khác phát sinh. Tinh thần là sẽ phải vừa làm, vừa rút kinh nghiệm và điều chỉnh sao cho phù hợp và hiệu quả nhất,” thầy Sơn nói.
Để gỡ khó cho các nhà trường, tại Điện Biên, Sở Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức tập huấn riêng cho các hiệu trưởng về nội dung này.
Chia sẻ với lo lắng của các trường, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho hay Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quy chế hoạt động của trường dân tộc nội trú vùng biên, trong đó có ngân sách cho vận hành. Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã thành lập nhóm gồm hiệu trưởng của tất cả các trường, giao lãnh đạo Vụ Giáo dục Trung học phụ trách, nhằm kịp thời hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho các trường trong quá trình vận hành trường mới.
“Tôi tin rằng với sự quan tâm sát sao của các địa phương và Bộ Giáo dục và Đào tạo, các trường sẽ vận hành tốt, tạo môi trường học tập tốt cho học sinh, tạo nguồn nhân lực chất lượng cho địa phương đồng thời góp phần đảm bảo an ninh, quốc phòng,” Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nói.
Có kinh nghiệm 10 năm trên cương vị Hiệu trưởng Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Na Ư, một trường bán trú vùng biên với 100% học sinh dân tộc Mông, học sinh ăn, ở tại trường, Nguyễn Trọng Sơn cho hay điều thầy lo lắng, trăn trở nhất khi nhận nhiệm vụ làm Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc nội trú Tiểu học và Trung học cơ sở Sam Mứn làm sao để các em học sinh và các giáo viên cảm thấy đây là môi trường thân thiện nhất, hạnh phúc nhất, yêu trường, quý lớp như ngôi nhà, như gia đình thứ hai.
“Một môi trường mới với những con người mới, với bộ máy mới, tổ chức mới, với hơn 1.000 học sinh và 75 thầy cô, để đạt được mục tiêu đó là thách thức không nhỏ, nhưng học sinh và giáo viên phải coi trường như ngôi nhà, gia đình thứ hai thì đó mới thực sự là một ngôi trường nội trú đúng nghĩa, bởi các em sống ở trường nhiều hơn ở nhà và các em phải thấy hạnh phúc khi ở trường như ở nhà,” thầy Sơn trải lòng.
Từ kinh nghiệm nhiều năm làm công tác quản lý học sinh nội trú, thầy Sơn cho rằng điều quan trọng nhất là thầy cô phải đặt tình thương lên hàng đầu, thực sự như những người cha, người mẹ của các em. “Thầy cô phải coi học sinh như con. Nếu vẫn coi các em là học sinh thì giữa thầy cô và học trò vẫn còn khoảng cách. Còn khoảng cách thì không thể như một gia đình. Phương châm là cùng ăn, cùng cở, cùng sinh hoạt để kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của học trò. Thậm chí trong túi mỗi thầy cô phải luôn sẵn kim, chỉ để sẵn sàng khâu lại cho học sinh từng nút áo,” thầy Sơn chia sẻ.
Thầy Sơn cho rằng ba tháng đầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng để xây dựng nền nếp, thói quen cho học sinh. Trong giai đoạn này, nhà trường phải xây dựng được lịch sinh hoạt cố định cho học trò, từ giờ dậy tập thể dục buổi sáng, giờ ăn, giờ học, giờ chơi.
Đặc biệt, theo thầy Sơn, với học sinh vùng cao, vấn đề an toàn thực phẩm, bữa ăn cho học sinh là vấn đề sống còn của nhà trường. Học sinh phải ăn no, ăn ngon, các em mới tới trường, nếu các ăn chưa no, chưa ngon bằng ở nhà, việc vận động học sinh đi học là rất khó.
Để đảm bảo chất lượng bữa ăn cho học trò, thầy Sơn cho biết trường sẽ không sử dụng đồ đông lạnh, mọi thực phẩm đều phải đảm bảo tươi ngon. Trường cũng sẽ yêu cầu đơn vị cung ứng không cắt nhỏ thực phẩm để tránh bị trà trộn hàng kém chất lượng, ví dụ như thịt sẽ lấy cả tảng lớn để nhà bếp tự xử lý. Mọi thực phẩm đưa vào trường đều sẽ phải đảm bảo đạt kiểm định. Mỗi tháng một lần, trường sẽ luân phiên mời đại diện phụ huynh các lớp đến ăn cùng học sinh để giám sát chất lượng và xây dựng niềm tin cho người dân.
Theo kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cả nước sẽ thống nhất chương trình khai giảng chung từ 7 giờ 30 đến 8 giờ 30 phút ngày 5/9, trong đó có lễ cắt băng khánh thành chung cho hơn 100 trường nội trú biên giới.
“Dự kiến từ sau 8 giờ 30 phút, trường sẽ tổ chức các hoạt động sôi nổi cho học trò như đá bóng, chơi các trò chơi, tổ chức như ngày hội để học sinh có lễ khai giảng ý nghĩa nhất, hạnh phúc nhất ở ngôi trường mới,” thầy Sơn hào hứng nói.
Từ những ngôi trường trong mơ hôm nay, với chất lượng giáo dục được nâng lên, lớp học trò của giáo dục vùng biên sẽ lớn lên, trở thành những thế hệ công dân mới không chỉ giàu tri thức mà còn khỏe mạnh về thể chất, vững tư tưởng, giàu bản sắc, góp phần giữ vững biên cương Tổ quốc, tiếp tục phát triển chiến lược “trồng người” nơi phên dậu vùng biên của Đảng lên một tầm cao mới.
Chiến lược đó đã được bắt đầu từ gần 70 năm trước, vào mùa Thu năm 1959, khi thầy Lê Thúc Kỷ cùng 860 giáo viên miền xuôi theo tiếng gọi thiêng liêng của Đảng, của Bác Hồ tình nguyện lên vùng cao chặt tre, dựng lớp, mở trường. Thầy kỷ đã cùng nhân dân trộn bùn rơm mở Trường Sam Mứn,.
Bài 3: Những “cột mốc mềm” nơi biên giới: Tầm nhìn chiến lược của Đảng
